दीर्घ प्रतीक्षेनंतर निवडणूक आयोगाकडून घोषणा; ७५ टक्के मतदारांच्या निकषपूर्तीनंतर ‘या’ जिल्ह्यांमध्ये आचारसंहिता लागू
महाराष्ट्राच्या राजकीय वर्तुळातून एक मोठी आणि महत्त्वाची बातमी समोर येत आहे. राज्यातील प्रदीर्घ काळापासून रखडलेल्या विधान परिषदेच्या (MLC) स्थानिक स्वराज्य संस्था मतदारसंघातील १६ जागांसाठी अखेर भारतीय निवडणूक आयोगाने अधिकृत बिगुल वाजवले आहे. या सर्व जागांसाठी येत्या १८ जून २०२६ रोजी मतदान होणार असून, २२ जून २०२६ रोजी मतमोजणी होऊन निकाल स्पष्ट होणार आहे. निवडणूक आयोगाच्या नियमांनुसार, या मतदारसंघांत निवडणुका घेण्यासाठी किमान ७५% स्थानिक स्वराज्य संस्था कार्यरत असणे आणि ७५% लोकप्रतिनिधी (मतदार) पदावर असणे अनिवार्य असते. राज्यात या निकषांची पूर्तता होत नसल्याने या जागा बऱ्याच काळापासून रिक्त होत्या; मात्र आता राज्य मुख्य निवडणूक अधिकाऱ्यांच्या सकारात्मक अहवालानंतर केंद्रीय निवडणूक आयोगाने तत्परतेने हा महत्त्वाचा निवडणूक कार्यक्रम जाहीर केला आहे.
या निवडणुकीच्या वेळापत्रकानुसार, २५ मे २०२६ रोजी अधिकृत अधिसूचना जारी केली जाईल. उमेदवारांना आपले अर्ज भरण्यासाठी १ जून २०२६ पर्यंतची मुदत देण्यात आली असून, २ जून रोजी अर्जांची छाननी केली जाईल. त्यानंतर ४ जूनपर्यंत उमेदवारांना आपले अर्ज मागे घेता येतील. १८ जून रोजी सकाळी ८ ते दुपारी ४ या वेळेत मतदान प्रक्रिया पार पडेल. या निवडणुकीची घोषणा होताच संबंधित जिल्ह्यांच्या कार्यक्षेत्रात ‘आदर्श निवडणूक आचारसंहिता’ (Model Code of Conduct) तातडीने लागू करण्यात आली आहे. या १६ जागांमध्ये सोलापूर, अहमदनगर, ठाणे, जळगाव, सांगली-सातारा, नांदेड, यवतमाळ, पुणे, भंडारा-गोंदिया, रायगड-रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग, नाशिक, वर्धा-चंद्रपूर-गडचिरोली, अमरावती, उस्मानाबाद-लातूर-बीड, परभणी-हिंगोली आणि औरंगाबाद-जालना या महत्त्वाच्या मतदारसंघांचा समावेश आहे.
प्रशांत परिचारक, अरुणकाका जगताप, रवींद्र फाटक, अमरनाथ राजूरकर, अनिल भोसले, डॉ. परिणय फुके, अनिकेत तटकरे, नरेंद्र दराडे, सुरेश धस आणि अंबादास दानवे यांसारख्या अनेक दिग्गज नेत्यांचा कार्यकाळ संपल्यामुळे या जागा रिक्त झाल्या होत्या. या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकीत प्रामुख्याने जिल्हा परिषद सदस्य आणि महापालिकांमधील नगरसेवक मतदान करत असल्याने, आता स्थानिक पातळीवरील संख्याबळाला प्रचंड महत्त्व आले आहे. आगामी दिवसांत या १६ जागांवर वर्चस्व गाजवण्यासाठी सत्ताधारी ‘महायुती’ आणि विरोधी ‘महाविकास आघाडी’ यांच्यात स्थानिक पातळीवर जोरदार मोर्चेबांधणी, फोडाफोडीचे राजकारण आणि रणनीती आखली जाण्याची शक्यता असून, राज्यातील राजकीय वातावरण पुन्हा एकदा कमालीचे तापणार आहे.
