स्वस्त लिपस्टिक, मस्कारा आणि नेलपॉलिश ठरतायत आजारांना आमंत्रण; मेकअप खरेदी करताना ‘या’ ५ चुका टाळा
सध्याच्या काळात मेकअप हा केवळ सण-समारंभापुरता मर्यादित राहिलेला नसून तो अनेकांच्या दैनंदिन जीवनशैलीचा एक अविभाज्य भाग बनला आहे. ऑफिस असो, कॉलेज असो वा सोशल मीडियावरील रील्स, प्रत्येकालाच आकर्षक आणि सुंदर दिसायचे असते. मात्र, चेहऱ्याचे सौंदर्य खुलवणारी ही ब्युटी उत्पादने खरोखरच सुरक्षित आहेत का? आरोग्याविषयीच्या ताज्या संशोधनानुसार, अनेक लोकप्रिय ब्युटी प्रोडक्ट्समध्ये अशा काही धोकादायक रसायनांचा वापर केला जातो, जी त्वचेच्या छिद्रांमधून थेट शरीरात प्रवेश करतात आणि दीर्घकाळात गंभीर आजारांना कारणीभूत ठरतात. म्हणूनच, सौंदर्य प्रसाधने निवडताना केवळ त्याचा रंग आणि ब्रँड न पाहता, त्यातील घटकांचा अभ्यास करणे आता गरजेचे झाले आहे.
विविध ब्युटी प्रोडक्ट्स आणि त्यांच्यामुळे होणारे छुपे दुष्परिणाम खालीलप्रमाणे आहेत:
- लिपस्टिकमधील ‘शिसे’ (Lead) ठरतेय घातक: बाजारात मिळणाऱ्या काही स्वस्त आणि निकृष्ट दर्जाच्या लिपस्टिकमध्ये शिसे आणि इतर जड धातूंचे (Heavy Metals) अंश आढळतात. ओठांवरून हे रासायनिक घटक हळूहळू पोटात जातात. सततच्या अशा वापरामुळे मानवी मज्जासंस्था, मूत्रपिंड (किडनी) आणि शरीरातील हार्मोन्सच्या संतुलनावर विपरीत परिणाम होऊ शकतो.
- फाउंडेशन आणि कॉम्पॅक्टचे दुष्परिणाम: चेहऱ्यावर तासनतास राहणाऱ्या फाउंडेशन आणि कॉम्पॅक्ट पावडरमध्ये पॅराबेन्स, सिलिकॉन आणि धोकादायक प्रिझर्व्हेटिव्ह्ज वापरले जातात. हे घटक त्वचेच्या थरांमध्ये शोषले गेल्याने ॲलर्जी आणि अंतर्गत आरोग्याला इजा पोहोचू शकते.
- नाजूक डोळ्यांसाठी मस्कारा-आयलाइनरचा धोका: डोळे हा शरीराचा अत्यंत संवेदनशील भाग आहे. कालबाह्य (Expired) किंवा दर्जाहीन मस्कारा आणि आयलाइनर वापरल्यास डोळ्यांचे संसर्ग (Infections), जळजळ आणि दृष्टीशी संबंधित दीर्घकालीन समस्या उद्भवू शकतात.
- नेलपॉलिशमधील विषारी द्रव्ये: अनेक नेलपॉलिशमध्ये टोल्युइन, फॉर्मल्डिहाइड आणि डायब्युटिल फ्थॅलेट यांसारख्या कडक रसायनांचा मिलाफ असतो. नखांच्या माध्यमातून शरीरात पोहोचणारी ही द्रव्ये प्रजनन क्षमता आणि हार्मोन्सवर वाईट परिणाम करू शकतात. त्यामुळे हल्ली बाजारात मिळणाऱ्या “टॉक्सिन-फ्री” किंवा प्रमाणित उत्पादनांना प्राधान्य देणे कधीही चांगले. महत्त्वाची काळजी (पॅच टेस्ट): कोणतेही नवीन ब्युटी प्रोडक्ट चेहऱ्यावर थेट लावण्यापूर्वी ते हाताच्या त्वचेवर किंवा कानाच्या मागे लावून २४ तास ‘पॅच टेस्ट’ आवर्जून करावी. जर खाज, पुरळ किंवा जळजळ झाली, तर ते उत्पादन वापरणे ताबडतोब थांबवावे.
ब्युटी प्रोडक्ट्स खरेदी करताना ‘या’ गोष्टी नेहमी लक्षात ठेवा:
| काय करावे? | काय टाळावे? |
|---|---|
| नेहमी विश्वासार्ह, नैसर्गिक आणि प्रमाणित (Certified) ब्रँडचीच निवड करा. | अतिशय स्वस्त, बनावट (Fake) किंवा रस्त्यावरील उत्पादने वापरणे टाळा. |
| उत्पादनावरील एक्सपायरी डेट (उदा. २-३ वर्षे) आणि घटकांची यादी (Ingredients) आवर्जून वाचा. | घटकांची माहिती नसलेली आणि सील नसलेली उत्पादने कधीही खरेदी करू नका. |
सुंदर दिसण्याच्या नादात स्वतःच्या आरोग्याशी तडजोड करणे महागात पडू शकते. त्यामुळे सजग राहा, योग्य उत्पादने निवडा आणि त्वचेवर कोणतीही समस्या जाणवल्यास त्वरित त्वचारोगतज्ज्ञांचा (Dermatologist) सल्ला घ्या.




