योग्य पोषण आणि नैसर्गिक हेअर मास्कच्या मदतीने स्कॅल्प निरोगी ठेवणे शक्य; तज्ज्ञांनी दिला मोलाचा सल्ला.
आजकालच्या धावपळीच्या जीवनशैलीत केस गळणे, केसांची मुळे कमकुवत होणे, दुतोंडी केस आणि केसांची वाढ खुंटणे या अत्यंत सामान्य समस्या बनल्या आहेत. या समस्यांमागे प्रामुख्याने आपली चुकीची जीवनशैली आणि आहारातील पोषणाचा अभाव कारणीभूत असतो. शरीरात प्रथिने (Proteins), लोह (Iron) आणि इतर आवश्यक पोषक तत्वांची कमतरता असल्यास, त्याचा थेट नकारात्मक परिणाम केसांच्या आरोग्यावर आणि त्यांच्या वाढीवर होतो. याव्यतिरिक्त, केस वारंवार किंवा अत्यंत कमी वेळा धुणे, रासायनिक उत्पादनांचा अतिवापर, हिटींग टूल्स (Straitening/Blow dry) आणि खूप घट्ट हेअरस्टाईल यामुळे स्कॅल्पमधील नैसर्गिक तेलाचे प्रमाण बिघडते आणि केसांचे प्रचंड नुकसान होते. स्कॅल्प हा केसांच्या वाढीचा मुख्य पाया असल्याने तिथे कोंडा होणे किंवा रक्ताभिसरण नीट न होणे यामुळे मुळे कमकुवत होतात. म्हणूनच, केस निरोगी ठेवण्यासाठी अंतर्गत पोषण आणि बाह्य काळजी या दोन्ही गोष्टी अत्यंत महत्त्वाच्या आहेत.
केसांच्या उत्तम आरोग्यासाठी अंतर्गत पोषण खूप गरजेचे आहे. आपल्या केसांचा सुमारे ८० ते ८५ टक्के भाग हा ‘केराटिन’ (Keratin) नावाच्या प्रथिनाने बनलेला असतो. त्यामुळे आहारात डाळी, टोफू, सुकामेवा आणि क्विनोआ यांसारख्या प्रोटीनयुक्त पदार्थांचा समावेश करावा. तसेच केसांची मुळे मजबूत करण्यासाठी लोह आणि जस्त (Zinc) आवश्यक असते, जे पालक, बदाम, काजू आणि भोपळ्याच्या बियांमधून मिळते. यासोबतच स्कॅल्प निरोगी ठेवण्यासाठी आणि केसांच्या वाढीसाठी ओमेगा-३ फॅटी ॲसिड अत्यंत फायदेशीर ठरते, जे चिया सीड्स आणि अक्रोडमध्ये मुबलक प्रमाणात आढळते.
बाह्य काळजीसाठी तज्ज्ञांनी केसांची वाढ आणि मजबुती वाढवणारे ४ अत्यंत प्रभावी घरगुती उपाय सुचवले आहेत, जे तुम्ही सहज करू शकता:
- खोबरेल तेल आणि एरंडेल तेलाचा हेअर मास्क: पोषण आणि मालिश.
२ चमचे खोबरेल तेल आणि १ चमचा एरंडेल तेल (Castor oil) एकत्र करून हलके गरम करा. हे मिश्रण स्कॅल्पवर लावून हलक्या हाताने मालिश करा आणि १ तासानंतर सौम्य शॅम्पूने केस धुवा. यामुळे केसांना योग्य आर्द्रता मिळते.
- कोरफड आणि रोझमेरी हेअर रिन्स: केस धुतल्यानंतरचा उपाय.
थोड्याशा पाण्यात २ चमचे कोरफडीचा गर (Aloe vera gel) आणि रोझमेरी इसेन्शियल ऑइलचे काही थेंब मिक्स करा. केस शॅम्पूने धुतल्यानंतर या पाण्याने केस ४-५ वेळा स्वच्छ रिन्स (स्वच्छ धुणे) करा.
- नैसर्गिक स्कॅल्प सीरम: रात्री झोपण्यापूर्वी.
१ चमचा जोजोबा तेल, १ चमचा बदाम तेल, १ चमचा आर्गन तेल आणि पेपरमिंट इसेन्शियल ऑइलचे ३ थेंब एकत्र करा. रात्री झोपण्यापूर्वी या सीरमचे काही थेंब स्कॅल्पवर लावून हळुवार मालिश करा.
- अळशीचा नॅचरल जेल मास्क: केसांच्या लवचिकतेसाठी.
२ चमचे अळशी (Flaxseeds) २ कप पाण्यात जेलसारखे घट्ट होईपर्यंत उकळा. हे मिश्रण थंड झाल्यावर जेल गाळून घ्या आणि केसांवर लावा. काही वेळाने केस साध्या पाण्याने स्वच्छ धुवा, यामुळे केसांची लवचिकता वाढते.
हे घरगुती उपाय अत्यंत प्रभावी असले तरी काही वेळा केस गळणे हे अनुवांशिक (Genetic) कारणांमुळे किंवा अंतर्गत वैद्यकीय समस्यांमुळे असू शकते. अशा परिस्थितीत घरगुती उपायांचा प्रभाव मर्यादित पडू शकतो, त्यामुळे समस्येचे गांभीर्य ओळखून वेळीच त्रिकोTarget तज्ज्ञांचा किंवा डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.
