पावसाळा अनेकांसाठी आनंद, उत्साह आणि निसर्गसौंदर्य घेऊन येत असला तरी या ऋतूचा मानसिक आरोग्यावरही महत्त्वाचा परिणाम होऊ शकतो, असे तज्ज्ञांचे मत आहे. पावसाळ्यातील सततचे ढगाळ वातावरण, सूर्यप्रकाशाची कमतरता आणि वाढलेली आर्द्रता यामुळे शरीरातील सेरोटोनिन आणि मेलाटोनिनसारख्या हार्मोन्सच्या पातळीत बदल होतात, ज्याचा थेट परिणाम मनःस्थितीवर दिसून येतो. त्यामुळे अनेकांना उदासीनता, थकवा, चिडचिड, आळस आणि एकाग्रतेचा अभाव जाणवू शकतो. याशिवाय, व्हिटॅमिन डीची कमतरता, वातावरणातील कमी हवेचा दाब आणि सामाजिक संपर्क कमी झाल्यामुळे मानसिक ताण व एकटेपणाची भावना वाढू शकते.
विशेषतः दीर्घकाळ घरात राहणे आणि मर्यादित हालचालींमुळे मूड स्विंग्सची समस्या अधिक तीव्र होऊ शकते. तज्ज्ञांच्या मते, या समस्येवर मात करण्यासाठी नियमित व्यायाम, पुरेशी झोप, संतुलित आहार, योग्य प्रमाणात पाणी पिणे आणि चहा, कॉफी तसेच मद्यपानाचे अति सेवन टाळणे आवश्यक आहे. जीवनशैलीत छोटे बदल केल्यास पावसाळ्यातही मानसिक आरोग्य संतुलित ठेवून या ऋतूचा आनंद घेता येऊ शकतो.




