ग्लो इन द डार्क पदार्थ कसे काम करतात आणि मुलांच्या सुरक्षिततेसाठी कोणत्या गोष्टी लक्षात ठेवाव्यात?
लहानपणी भिंतींवर चिकटवले जाणारे हिरवे, चमकदार तारे आजही अनेकांना आठवणींच्या जगात घेऊन जातात. लाईट बंद होताच खोलीत पसरलेलं हलकं हिरवं उजेडाचं जादुई वातावरण त्या काळाचा गोड अनुभव होता. आता हेच ग्लो इन द डार्क तारे, खेळणी, पेंट आणि सजावटीच्या वस्तू पुन्हा फॅशनमध्ये आल्या आहेत. पण या चमकदार वस्तू आकर्षक दिसतात तशा त्या पूर्णपणे सुरक्षित आहेत का, हा प्रश्नही महत्त्वाचा ठरतो.
अंधारात उजळणाऱ्या वस्तू ‘फोटो ल्युमिनेसन्स’ नावाच्या प्रक्रियेवर काम करतात. प्रकाश मिळाल्यावर त्यातील कण ऊर्जा साठवतात आणि लाईट बंद झाल्यावर ती ऊर्जा परत हळूहळू प्रकाशाच्या स्वरूपात सोडतात.
ग्लो तयार करण्यासाठी प्रामुख्याने दोन पदार्थ वापरले जातात:
- जिंक सल्फाइड – थोडा कमी वेळ उजेड देणारा क्लासिक पदार्थ.
- स्ट्रॉन्शियम अल्युमिनेट – दीर्घकाळ, अगदी 8–10 तासांपर्यंत हलका प्रकाश देणारा आधुनिक पर्याय.
जुने स्टार स्टिकर्स साधारण अर्धा तास उजळत, तर स्ट्रॉन्शियम असलेली नवीन खेळणी किंवा पेंट पूर्ण रात्र हलकी चमक देऊ शकतात. खोल अंधारात ही चमक अधिक स्पष्ट दिसते, पण खोलीत थोडा प्रकाश असेल तर ती सहज नजरेत येत नाही. ग्लो इन द डार्क वस्तू साधारणपणे सुरक्षित मानल्या जातात. खोली सुशोभित करणे, खेळणी वापरणे किंवा कपड्यांवर अशा गोष्टी ठेवण्यात धोका नाही. पण लहान मुलांबाबत काही काळजी आवश्यक आहे:
मुलांनी अशा वस्तू चावणे किंवा तोंडात घेणे टाळावे.
पावडर स्वरूपातील पदार्थ मुलांच्या हातात देऊ नयेत.
ग्लो पेंट पूर्ण सुकण्यापूर्वी खोली हवेशीर ठेवावी.
पेंट किंवा पावडर डोळ्यात किंवा तोंडात गेल्यास त्रास होऊ शकतो.
सारांश असा की, योग्य काळजी घेतली तर ग्लो इन द डार्क खेळणी मजेशीरही आहेत आणि सुरक्षितही. फक्त लहान मुलांच्या हाताळणीवर लक्ष ठेवणे गरजेचे आहे.
