संतुलित आहारासोबतच झोपेची गुणवत्ता आणि जीवनसत्त्वांचे महत्त्व रात्री वेळेवर झोपूनही सकाळी उठताना शरीर जड वाटते, थकवा जाणवतो आणि आळस येतो? कधी कधी डोकेदुखीही होते? ही समस्या फक्त तुम्हालाच नाही, तर जगभरातील लाखो लोकांना भेडसावते. यामागची कारणे काय असू शकतात, हे जाणून घेणे महत्त्वाचे आहे. केवळ 8 तास झोपणे पुरेसे नाही, तर झोपेची गुणवत्ता, हार्मोन्सचे संतुलन, जीवनसत्त्वे आणि इलेक्ट्रोलाइट्स यांचा यात मोठा वाटा आहे. चला, याबद्दल सविस्तर जाणून घेऊया.
झोपेची गुणवत्ता महत्त्वाची फक्त 8 तास झोप घेतल्यानेच शरीर ताजेतवाने होईल असे नाही. झोपेची गुणवत्ता खूप महत्त्वाची आहे. जर तुम्ही रोज वेगवेगळ्या वेळी झोपत असाल, तर तुमच्या शरीराचे जैविक घड्याळ (बायोलॉजिकल क्लॉक) बिघडते. यामुळे झोप पूर्ण झाली तरीही ताजेतवाने वाटत नाही. म्हणूनच, रोज एकाच वेळी झोपण्याची सवय लावणे गरजेचे आहे. हार्मोन्समधील असंतुलनशरीरातील हार्मोन्स, विशेषतः कोर्टिसोल आणि मेलाटोनिन, झोपेच्या गुणवत्तेवर परिणाम करतात. या हार्मोन्समध्ये असंतुलन आल्यास रात्रीची झोप अखंड राहत नाही आणि दिवसभर थकवा, आळस जाणवतो.
हार्मोन्स संतुलित ठेवण्यासाठी तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे उपयुक्त ठरू शकते. व्हिटॅमिन डीची कमतरता व्हिटॅमिन डीच्या अभावामुळे झोपेचा त्रास होऊ शकतो. यामुळे दिवसभर थकवा, अशक्तपणा आणि जास्त झोप येण्याची समस्या निर्माण होते. याशिवाय, रोगप्रतिकारक शक्ती कमी होण्याचाही धोका असतो. सूर्यप्रकाश आणि योग्य आहार यामुळे व्हिटॅमिन डीची कमतरता भरून काढता येते. इलेक्ट्रोलाइट्सचे महत्त्वमॅग्नेशियम, सोडियम आणि पोटॅशियम हे इलेक्ट्रोलाइट्स झोपेच्या गुणवत्तेसाठी अत्यंत आवश्यक आहेत. यांच्या कमतरतेमुळे रात्री वारंवार जाग येते आणि झोपमोड होते. परिणामी, दिवसभर थकवा आणि आळस जाणवतो.
संतुलित आहार आणि पुरेशा पाण्याच्या सेवनाने यावर मात करता येऊ शकते. व्हिटॅमिन बी १२ ची भूमिका व्हिटॅमिन बी १२ ची कमतरता देखील जास्त झोप येण्याचे आणि आळस वाटण्याचे प्रमुख कारण आहे. याच्या अभावामुळे न्यूरोलॉजिकल आणि मानसिक समस्यांचा धोका वाढतो. यामुळे दिवसभर झोपेची जाणीव होते आणि ऊर्जा कमी वाटते. आहारात व्हिटॅमिन बी १२ युक्त पदार्थांचा समावेश करणे किंवा डॉक्टरांच्या सल्ल्याने सप्लिमेंट्स घेणे फायदेशीर ठरू शकते.
निरोगी आणि ताजेतवाने राहण्यासाठी फक्त संतुलित आहारच नव्हे, तर झोपेची गुणवत्ता, हार्मोन्स, जीवनसत्त्वे आणि इलेक्ट्रोलाइट्स यांचे संतुलनही तितकेच महत्त्वाचे आहे. जर तुम्हालाही सकाळी उठल्यानंतर थकवा आणि आळस जाणवत असेल, तर या गोष्टींकडे लक्ष द्या आणि गरज पडल्यास तज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.
